![](https://www.churchofjesuschrist.org/imgs/https%3A%2F%2Fassets.churchofjesuschrist.org%2Fd4%2F6a%2Fd46aebf772a094721d06d86a30a831d6183c2595%2Fd46aebf772a094721d06d86a30a831d6183c2595.jpeg/full/!250,/0/default)
Li Qaawa’ Jesukristo naxk’ut chiqu naq taqileb’ li qas qiitz’in
Rik’in xtenq’ li qaKolonel, naru naqaraheb’ li xchaq’al ru karneer ut naru naqileb’ jo’ tixb’aanu raj a’an.
Li Qaawaʼ Jesukristo kixye:
“Laa’in li chaab’il aj k’aak’alenel karneer. Li chaab’il aj k’aak’alenel naxk’e lix yu’am sa’ xk’ab’a’eb’ lix karneer. …
“Jo’ naxnaw wu li Yuwa’b’ej ut ninnaw ajwi’ ru li Yuwa’b’ej: ut lin yu’am ninq’axtesi choq’ reheb’ li karneer.”1
Sa’ li raqal a’in sa’eb’ li loq’laj hu sa’ Griego, li aatin chaab’il naraj ajwi’ naxye “xchaq’al ru, k’a’jo’ xnimal ru.” Jo’kan naq anajwan nawaj eeraatinankil chirix li chaab’il, li xchaq’al ru, li xnimal ru aj Ilol Karneer, hehe’, li Jesukristo.
Sa’ li Ak’ Chaq’rab’, nak’ab’a’iman li “xnimal ru aj ilol reheb’ li karneer,”2 li “taqenaqil aj ilol karneer,”3 ut “laj ilol karneer, ut laj b’eresinel re li qaam.”4
Sa’ li Najter Chaq’rab’, laj Isaias kixtz’iib’a naq “jo’ junaq aj ilol ketomq, naxb’eresiheb’ lix karneer.”5
Sa’ lix Hu laj Mormon, nak’ab’a’iman “li chaab’il aj ilol karneer”6 ut “lix nimal ru ut tz’aqal aj ilol reheb’.”7
Sa’ li Tzol’leb’ ut Sumwank, a’an naxye, “Jo’kan ut, laa’in wankin sa’ eeyi, ut laa’in li chaab’il aj ilol karneer.”8
Sa’eb’ li qakutankil, li Awa’b’ej Russell M. Nelson naxye: “Li Chaab’il aj Ilol Karneer naxk’oxlaheb’ chixjunil lix karneer rik’in rahok, ut laa’o tz’aqal laj ilol reheb’. Wan li qosob’tesinkil xb’aan naq naqak’am lix rahom rik’in li qarahom laa’o reheb’ li qamiiw ut qech kab’al—naq naqach’olaniheb’, naqileb’, ut naqak’ameb’ xb’e—jo’ naraj li Kolonel naq taqab’aanu.”9
Toje’, li Awa’b’ej Nelson kixye: “Jun reetalil lix yo’yookil ut yaalil Iglees li Qaawa’ li ink’a’ taajalmanq, a’an li tustuukil k’anjel re rilb’aleb’ chixjunjunqaleb’ li ralal xk’ajol li Dios ut lix junkab’aleb’. Rik’in naq a’an a’in lix Iglees, laa’o jo’ lix moos taqil li junjunq komon, jo’ chanru kixb’aanu a’an. Took’anjelaq sa’ lix k’ab’a’, rik’in lix wankil ut wankilal k’eeb’il qe, ut rik’in li chaab’ilal ch’oolej aj rahonel re a’an.”10
Naq eb’ laj Fariseo ut eb’ laj tz’iib’ ke’wech’in chirix li Qaawa’, “chixyeeb’al: A’in naxk’uleb’ laj maak ut natzekan rik’ineb’,”11 kisumen rik’in oxib’ li xchaq’al ru seraq’ li naqanaw ru anajwan jo’ li jaljookil ru aatin chirix li karneer sachenaq, li jaljookil ru aatin chirix li tumin sachenaq, ut li jaljookil ru aatin chirix li alalb’ej sachenaq.
Xchaq’al ru chan ru naq laj Lukas, li kitz’iib’ank re jun reheb’ li evangelio, naxseraq’iheb’ li oxib’ chi seraq’ a’in, naroksi li aatin jaljookil ru aatin chi jun ajwi’ ru, ink’a’ chi naab’al ru.12 Chanchan naq li Qaawa’ yoo chixk’utb’al jun ajwi’ chi na’leb’ sa’ li oxib’ chi seraq’—li junjunq jalan chi ajl na’aatinak wi’: jun cient chi karneer, lajeeb’ li tumin, ut wiib’ li alalb’ej.
A’b’anan, li ajl jwal aajel ru sa’eb’ li seraq’ a’in a’an li jun. Ut jun li na’leb’ li naru naqataw sa’ li ajl a’an, a’an naq laa’ex naru nekexwan choq’ jun aj ilol reheb’ jun cient xb’eenileb’ ut li toj maji’eb’ xb’eenil sa’ lee molam malaj jun aj b’eresinel reheb’ lajeeb’ chi saaj ixq malaj jun aj tzolonel reheb’ wiib’ chi kok’al sa’ li Tzoleb’aal reheb’ li Kok’al, a’b’an junelik, junelik nekerileb’, nekech’olaniheb’, ut nekeraheb’ chi junjunqal. Ink’a’ nekeye, “K’a’jo’ xyib’al ru li karneer a’in” malaj “Chi yaal naq ink’a’ nawaj ru li tumin a’an” malaj “K’a’jo’ xyib’al ru xna’leb’ li alalb’ej.” Wi laa’ex ut laa’in wan qik’in “li saq ruhil rahok narahok wi’ li Kristo,”13 laa’o, jo’ li winq sa’ li seraq’ chirix li karneer sachenaq, “taqakanab’ li b’eleelaju ro’k’aal … ut tooxik chixsik’b’al li sachenaq toj reetal toxqataw chaq.”14 Malaj, jo’ li ixq sa’ li seraq’ chirix li tumin sachenaq, “taqaloch junaq saqen ut taqamesu sa’ li kab’l re xsik’inkil toj reetal toxqataw.”15 Wi wan qik’in “li saq ruhil rahok li narahok wi’ li Kristo,” taqab’aanu jo’ li kixb’aanu li yuwa’b’ej sa’ li seraq’ chirix li alalb’ej sachenaq, “Toj najt ajwi’ wan chaq, naq li xyuwa’ kiril ut kireek’a xnimal xrahom, ki’ok chi xik sa’ aanil, koxq’alu chi xkux ut kixtz’ub’ ru.”16
Ma nokoru chireek’ankil li rajom ru li raam li winq li kisach jun xkarneer? Malaj li rajom ru li raam li ixq li kisach jun xtumin? Malaj lix nimla rahom ut xchaab’ilal li raam lix yuwa’ li alalb’ej sachenaq?
Li wixaqil, xMaria Isabel ut laa’in kook’anjelak chaq aran Centroamerica, sa’ li tenamit Watemaal. Kinnaw ru xJulia, jun chaab’il komon re li Iglees. Kiweek’a naq tento tinpatz’oq chirix lix junkab’al. Lix na’ kikam sa’ 2011 xb’aan li cancer. Lix yuwa’ kik’anjelak jo’ jun aj jolominel re oqech, kik’anjelak jo’ obiisp ut jo’ aj tenq’ aj k’ehol na’leb’ sa’ li awa’b’ejil re oqech chiru k’iila chihab’. A’an jun tz’aqal aj ilol karneer re li Qaawa’. Li xJulia kinraatina chirix lix yalb’al xq’e lix yuwa’ chi ula’anink, chi ilok, ut chi k’anjelak. Yaal naq kixyal xq’e chixch’olaninkileb’ ut chirilb’aleb’ lix chaq’al ru karneer li Qaawa’. Kisumla wi’chik ut kiwan chi tiik sa’ li Iglees.
Wiib’ oxib’ chihab’ chik chirix a’an, kixjach rib’, ut anajwan tento taaxik wi’chik sa’ li Iglees xjunes. Kireek’a naq moko k’ulb’il ta chik ut kireek’a ajwi’ naq yookeb’ chixtz’ilb’al rix sa’ xk’ab’a’ lix jachb’al rib’. Kixkanab’ wulak sa’ li Iglees naq jun yib’ aj musiq’ej kixnujob’resi lix ch’ool.
Li xJulia chaab’il ki’aatinak chirix laj ilol karneer a’an, a’an jun winq nak’anjelak chi kaw, narahok, ut q’un xch’ool. Jultik we naq kichal ink’a’uxl naq yoo chi aatinak chirix a’an. Ka’ajwi’ kiwaj xtenq’ankil li winq a’an, li winq kitenq’ank reheb’ naab’al li kristiaan chiru k’iila chihab’.
Kixk’e we li rajlil lix celular ut kin’ok chixb’oqb’al, kiwaj xnawb’al ru sa’ kristiaanil. Chirix wiib’ oxib’ xamaan ut chirix naq maajun wa kinixsume sa’ celular, kixsume lix celular.
Kinye re naq xinnaw ru xJulia, lix rab’in, ut naq naxsach inch’ool chan ru naq kik’anjelak, kirileb’, ut kixraheb’ li xchaq’al ru karneer li Qaawa’ chiru k’iila chihab’. Ink’a’ kiroyb’eni naq tinye raj a’an re. Kinye re naq nawulak raj chiwu aatinak rik’in sa’ kristiaanil. Kixpatz’ we k’a’ raj ru li nawaj rik’in a’an. Kinye re, “Ka’ajwi’ nawaj xnawb’al ru lix yuwa’ jun chaab’il ixq.” Chirix wiib’ oxib’ k’asal, maak’a’ kixye—wiib’ oxib’ k’asal chanchan chik li junelik q’e kutan. Ka’ajwi’ kixye, “B’ar ut jo’q’e?”
Li kutan naq kinnaw ru, kinpatz’ re naq tixwotz wik’in junjunq reheb’ lix numsihom naq na’ula’anink chaq, naq na’ilok chaq, ut naq nak’anjelak chaq chiruheb’ li xchaq’al ru karneer li Qaawa’. Naq yoo chixseraq’inkil junjunq reheb’ lix chaq’al ru seraq’, kink’e reetal naq kijala lix yaab’ xkux ut li musiq’ej li kireek’a k’iila sut naq wan chaq choq’ aj ilol karneer kisutq’i chaq. Ke’nujak li xsa’ ru rik’in xya’al ru. Kinnaw naq a’an tz’aqal li hoonal choq’ we, a’b’an kink’e reetal naq ink’a’ ninnaw k’a’ raj ru tinye. Kintijok sa’ ink’a’uxl, “At inyuwa’, tenq’ahin.”
Sa’ junpaat, kiwab’i wib’ chixyeeb’al, “Hermano Florian, jo’ xmoos li Qaawa’, ninpatz’ xkuyb’al inmaak naq moko xinwan ta chatenq’ankil. B’aanu usilal, chakuy qamaak. K’e junaq chik qahoonal chixk’utb’al chawu naq nakatqara. Naq naqaj aawu. Naq aajel aawu choq’ qe.”
Sa’ li domingo kichal kisutq’i sa’ li Iglees. Ki’aatinak rik’in lix obiisp ut kikana chi tiik sa’ li Iglees. Wiib’ oxib’ po chik chirix a’an kikam—a’b’an kisutq’i chaq. Kisutq’i chaq. Ninch’olob’ xyaalal naq rik’in xtenq’ li qaKolonel, naru naqaraheb’ li xchaq’al ru karneer ut naru naqileb’ jo’ tixb’aanu raj a’an. Jo’kan ut naq aran sa’ li tenamit Watemaal li Qaawa’ Jesukristo kixk’am wi’chik jun reheb’ lix karneer sa’ xkorral. Ut a’an kixk’ut chiwu jun na’leb’ chirix rilb’aleb’ li komon li maajo’q’e taasachq sa’ inch’ool. Sa’ xk’ab’a’ li Chaab’il aj Ilol Karneer, li Xchaq’al ru aj Ilol Karneer, li Xnimal ru aj Ilol Karneer, hehe’, li Qaawa’ Jesukristo, amen.