“Paghukom,” Mga Hilisgotan ug mga Pangutana (2023)
Giya sa Pagtuon sa Ebanghelyo
Paghukom
Pagpangandam sa pagsugat sa Dios
Gikonsiderar ba nimo kon sa unsang paagi ang pagsabot sa katuyoan sa kinabuhi ug ang pagtuo sa kinabuhi human sa kamatayon makaimpluwensya sa imong mga pagpili ug kinaiya? Sa unsang paagi naapektohan ang imong kinabuhi tungod kay aduna kay kahibalo sa plano sa Langitnong Amahan? Sa kinabuhi sa wala pa dinhi sa kalibotan, gipasabot ni Jehova nga kita moanhi sa yuta aron sulayan ug pamatud-an “aron pagsuta kon [kita] mobuhat ba sa tanan nga mga butang bisan unsa ang isugo sa Ginoo nga [atong] Dios [kanato];” (Abraham 3:25). Pero walay usa nga kanunayng masinugtanon sa mga sugo sa Dios. Mao nga gipadala sa Langitong Amahan ang Iyang Anak aron mag-antos ug mamatay para nato. Pinaagi sa hugot nga pagtuo kang Jesukristo ug sa paghinulsol sa atong mga sala, madawat nato ang kaluoy, grasya, ug kapasayloan sa Dios. Ang mensahe sa ebanghelyo ni Jesukristo mao nga pwede tang matubos ug mabalaan tungod sa Iyang gugma ug maulaong sakripisyo ug makaplagan nga takos nga mobarog atubangan sa Dios sa adlaw sa paghukom.
Unsa Ang Paghukom?
Human sa Pagkabanhaw, dihang mahibalik na ang atong mga espiritu sa atong imortal nga mga lawas, mobarog kita atubangan sa hukmanan sa Dios. Kana mahitabo kon ipahayag sa Ginoo ang atong walay kataposang ganti base sa atong mga binuhatan, atong mga kahimtang, ug mga tinguha sa atong mga kasingkasing. Samtang ang Dios ang labing labaw nga Maghuhukom sa tanang tawo, ang Espiritu Santo makagiya kanato sa paghimo og personal nga mga paghukom bahin sa mga ideya, mga kahimtang, ug sa tahas sa uban sa atong kinabuhi (tan-awa sa Doktrina ug mga Pakigsaad 11:12). Mas mahisama kita kang Jesukristo kon higugmaon nato ang uban ug likayan ang pagpanghimaraot kanila.
Katibuk-ang pagpasabot sa hilisgotan: Paghukom
May kalabotan nga mga giya sa pagtuon sa ebanghelyo: Plano sa Kaluwasan, Pagkabanhaw, Kinabuhing Dayon, Kabubut-on, Pagkamasulundon, Pagpasaylo
Seksiyon 1
Mobarog Ka Usa Ka Adlaw sa Atubangan sa Dios Aron Hukman
Ang mga kasulatan nagtudlo nga human sa Pagkabanhaw, ang matag anak sa Dios mobarog sa Iyang atubangan sa adlaw sa paghukom (tan-awa sa 2 Nephi 9:12–13, 15, 20–22). Ipakita ang rekord sa imong kinabuhi dihang “ibukhad ang mga libro” nianang adlawa (tan-awa sa Pagpadayag 20:12–13; Doktrina ug mga Pakigsaad 128:6–7). Manubag kita sa atong mga hunahuna, mga pulong, ug mga buhat (tan-awa sa Mosiah 4:30; Alma 12:14). Tungod kay nasabtan sa Dios ang daghang lisod nga mga kahimtang nga giatubang sa matag tawo niini nga kinabuhi, Siya moseguro nga ang Iyang mga anak pagahukman base sa ilang binuhatan ug “sumala sa tinguha sa ilang mga kasingkasing” (Doktrina ug mga Pakigsaad 137:9). Kining Kataposang Paghukom motino sa gingharian sa himaya nga giandam sa atong mga pagpili nga atong mapanunod sa walay kataposan—ang celestial, terrestrial, o telestial nga gingharian (tan-awa sa Doktrina ug mga Pakigsaad 88:20–32).
Ang Langitnong Amahan mopahamtang sa balaang paghukom pinaagi sa Iyang Anak nga si Jesukristo (tan-awa sa Juan 5:21–30). Gipahayag usab sa Ginoo nga motabang Kaniya ang pipila sa Iyang mga sulugoon isip mga maghuhukom sa mga anak sa Dios (tan-awa sa Mateo 19:28; 1 Nephi 12:9–10; Mormon 3:18–20).
Mga butang nga angayang hunahunaon
-
Gawas sa pag-alagad isip Maghuhukom, si Jesukristo mag-alagad usab isip atong Manlalaban atubangan sa Dios nga Amahan. Basaha ang Doktrina ug mga Pakigsaad 45:3–5, hinumdomi nga ang usa ka manlalaban mao ang “usa nga mohangyo para sa uban” (Bible Dictionary, “Advocate”). Unsa ang nakapahimo ni Jesukristo nga mohangayo sa Amahan para kanimo isip imong Manlalaban? Unsay nakatabang niini nga tudling bahin sa imong gibati para kang Jesukristo?
-
Ang paghunahuna bahin sa Kataposang Paghukom mahimong mopabati nimo og kabalaka o kawalay sa kadasig. Basaha ang Enos 1:27 ug Moroni 10:34, ug ikonsiderar kon nganong makasinati ang pipila og kalinaw ug kalipay nianang adlawa. Gipahinumdoman kita ni Elder Gerrit W. Gong: “Pinaagi sa balaanong gugma ug balaanong balaod, kita responsable alang sa atong mga pagpili ug sa mga sangpotanan niini. Apan ang maulaong gugma sa Manluluwas ‘walay kinutoban ug walay kataposan.’ Kon kita andam na nga mopauli sa panimalay, bisan kon kita ‘didto pa sa halayo,’ ang Dios andam uban sa dakong kaluoy sa pag-abiabi kanato, sa malipayong paagi nagtanyag sa labing nindot nga Siya aduna”. Sa unsang paagi ang paghinumdom ug pagpunting sa gugma ug kaluoy sa Ginoo makatabang nimo nga maandam para sa Kataposang Paghukom? Ngano nga importante usab nga hinumdoman nga ikaw ang responsable sa imong kaugalingon nga mga pagpili ug sa mga sangpotanan niini? (tan-awa sa Doktrina ug mga Pakigsaad 101:78).
Kalihokan alang sa pagkat-on uban sa laing mga tawo
-
Si Jesukristo mao ang Halangdon nga Tigpataliwala sa tanang anak sa Dios (tan-awa sa 2 Nephi 2:26–28). Tan-awa ang “The Mediator” (10:44) isip usa ka grupo. Kini nga bidyo nakabase sa usa ka mensahe nga gihatag ni Presidente Boyd K. Packer. Hisgoti kon unsay gitudlo kanato sa pagkompara ni Presidente Packer bahin kang Jesukristo ug sa Iyang misyon nga mahatag ang hustisya ug kaluoy. Sa unsang paagi nakatabang kanato kini nga mensahe nga mas masabtan ang tahas ni Jesukristo isip atong Maghuhukom (tan-awa sa Moroni 10:34) ug Manlalaban (tan-awa sa Doktrina ug mga Pakigsaad 29:5)?
Pagkat-on pa og dugang
-
Alma 12:12–15; 3 Nephi 27:23–26; Mormon 3:20; 9:12–14; Mga Artikulo sa Hugot nga Pagtuo 1:2
-
James R. Rasband, “Pagsiguro sa Matarong nga Paghukom,” Liahona, Mayo 2020, 12–14
Seksiyon 2
Ang Ebanghelyo ni Jesukristo Nag-andam Kanimo sa Pagsugat sa Dios
Sa adlaw sa paghukom, makadawat kita og kabilin sa gingharian sa himaya. Si Presidente Dallin H. Oaks mitudlo: “Ang gingharian sa himaya nga atong madawat sa Kataposang Paghukom gitino pinaagi sa mga balaod nga atong gipili nga tumanon diha sa mahigugmaong plano sa atong Langitnong Amahan [tan-awa sa Doktrina ug mga Pakigsaad 88:22–24]. Ubos niana nga plano adunay daghang gingharian aron ang tanan Niya nga mga anak mahimong ibutang ngadto sa gingharian diin sila makahimo sa ‘pagtuman.’”
Ang kahingpitan sa ebanghelyo ni Jesukristo naglangkob sa matag balaod nga atong gikinahanglang sundon niini nga kinabuhi aron mapanunod ang celestial nga gingharian. Kon kita mopili nga mosunod ni Jesukristo ug magkinabuhi sumala sa Iyang ebanghelyo, kita nangandam sa pagbarog nga walay buling atubangan sa Dios diha sa hukmanan (tan-awa sa 2 Nephi 9:13–15; 3 Nephi 27:20–21).
Mga butang nga angayang hunahunaon
-
Ang paghinulsol usa ka mahinungdanong bahin sa pagpangandam para sa Kataposang Paghukom. Basaha ang Alma 34:31–35. Nganong kinahanglang dili unya-unyaon ang paghinulsol? Unsay makatabang nimo sa “pagpangandam sa pagsugat sa Dios”?
-
Naghimo ang Ginoo ug mga sumbanan sa pagtabang aron masukod ang espirituwal nga pagkaandam sa usa ka tawo para sa bunyag, pag-orden sa pagkapari, pagserbisyo sa calling, o pag-apil sa mga ordinansa sa templo. Kanus-a ang higayon nga ang pakigkita ngadto sa usa ka lider sa pagkapari nakatabang nimo nga molambo ang imong personal nga mga paningkamot sa pagsunod sa ebanghelyo ni Jesukristo? Nganong angayng ikonsiderar ang kada adlaw isip adlaw sa paghukom?
Kalihokan alang sa pagkat-on uban sa laing mga tawo
-
Ang pagsusi sa imong kinabuhi maoy importanteng paagi sa pagpangandam para sa Kataposang Paghukom. Dapita ang mga sakop sa imong grupo nga basahon ang Alma 5:14–26 ug ilha ang mga pangutana nga makatabang nato nga ikonsiderar ang atong espirituwal nga kahimtang atubangan sa Ginoo. Hisgoti ang pipila sa mga paagi diin gidapit ni Alma ang iyang katawhan nga mangandam sa panahon nga ilang mahimamat ang Dios. Sa unsang mga paagi ang Manluluwas motabang kanato samtang kita maningkamot sa pagpangandam nga mohimamat sa Dios?
Pagkat-on pa og dugang
-
Dallin H. Oaks, “The Challenge to Become,” Liahona, Nov. 2000, 32–34
Seksiyon 3
Ang Manluluwas Nagsugo Kanimo sa Paghukom sa Matarong nga Paagi
Mohimo kita og mga desisyon kada adlaw base sa atong labing maayo nga paghukom. Dihang magdesisyon tali sa husto ug sayop o maayo ug daotan, gikinahanglan nato ang Espiritu Santo nga maoy mogiya sa atong mga desisyon (tan-awa sa Doktrina ug mga Pakigsaad 11:12). Usahay kinahanglan natong modesisyon bahin sa ubang tawo ug sa ilang papel sa atong mga kinabuhi, sama sa pagpili og atong mga higala o atong kapikas. Sa maong mga kahimtang, kinahanglan natong hinumdoman ang sugo sa Ginoo nga “ayaw panghukom sa dili matarong nga paagi, aron ikaw dili pagahukman; apan paghukom sa matarong nga paagi” (Hubad ni Joseph Smith, Mateo 7:2).
Ang pagpanaway, sakit nga mga pulong, ug ang dili maayong panghunahuna dili gayod maayo. Tan-awa nga ikaw maluluy-on ngadto sa imong mga kaigsoonan; pakigsabot nga makiangayon, paghukom nga makataronganon, ug pagbuhat og maayo sa kanunay;” (Alma 41:14). Sa mga panahon dihang kinahanglan ang paghukom sa atong pagpakiglabot sa uban, kinahanglan natong tinguhaon ang pagpakita sa atong gugma alang sa Dios ug gugma alang sa uban (tan-awa sa Mateo 22:37–39).
Mga butang nga angayang hunahunaon
-
Si Presidente Dallin H. Oaks mipasabot: “Adunay duha ka matang sa paghukom: kataposang mga paghukom, nga gidili nga atong himoon, ug ang kasarangan [intermediate] nga mga paghukom, nga gimando nga atong himoon, pero diha sa matarong nga mga baroganan.” Unsa ang pipila sa “matarong nga mga baroganan” nga makatabang kanimo sa paglikay sa sayop nga paghukom sa uban o paghukom sa dili matarong nga paagi?
Kalihokan alang sa pagkat-on uban sa laing mga tawo
-
Ipakita o basaha ang mosunod nga pamahayag ni Propeta Joseph Smith:
“Kita [naglaom nga] ang atong kaigsoonan mag-amping sa mga pagbati sa usag usa, ug maglakaw uban sa gugma, magtahod sa usag usa labaw pa kay sa ilang kaugalingon, ingon sa gikinahanglan sa Ginoo. …
“Kon inyong isalikway taliwala kaninyo ang tanang daotang pag-sulti, panglibak, ug dili manggiluy-on nga mga hunahuna ug mga pagbati: mopaubos sa inyong mga kaugalingon, ug mopalambo sa tanang baroganan sa hiyas ug gugma, dayon ang mga panalangin ni Jehova maanaa diha kaninyo, ug kamo makakita pa gihapon og maayo ug mahimayaong mga adlaw; ang kalinaw mahimong maanaa sa inyong mga pultahan, ug ang pag-uswag sa inyong mga utlanan.”
Hisgoti kon sa unsang paagi ang atong mga paningkamot nga likayan ang dili matarong nga paghukom ug pagpanghimaraot sa uban makahatag og kalinaw ug mga panalangin. Kanus-a nimo nabati nga napanalanginan tungod sa pagpaningkamot nga mohukom sa matarong nga paagi?
Pagkat-on pa og dugang
-
Levitico 19:15–18; Mateo 7:1–8 (lakip ang Hubad ni Joseph Smith sa bersikulo 1); Juan 7:24
-
Russell M. Nelson, “Gikinahanglan ang mga Tigpasiugda og Kalinaw,” Liahona, Mayo 2023, 98–101
-
Dallin H. Oaks, “Judge Not and Judging,” Ensign, Agosto 1999, 6–13
-
Gregory A. Schwitzer, “Ang Pag-ugmad ug Maayong Paghukom ug Dili ang Paghukom sa Uban,” Liahona, Mayo 2010, 103–5